HATMÄ° ÇÄ°ÇEĞİ
Latincesi:Althaea Officinalis.
Kullanılan Kısımları: Kökü, yaprakları ve çiçeÄŸi.
Toplama Zamanı : Kökler 2 yıllıklar güz mevsiminde tohumların olgunlaÅŸmasından sonra çiçekler bitkinin çiçek açmaya
baÅŸlamasından itibaren iyice açılmasına kadar.
Kullanıldığı Yerler:
Dahilen: GöÄŸüs yumuÅŸatıcı ve tahriÅŸleri giderici etkilere sahiptir, yumuÅŸatıcı araç olarak öksürüÄŸe karşı, solunum yolları
nezlesinde, soÄŸuk algınlığında, teskin edici olarak da mide ve bağırsak iltihaplarında, bronÅŸitte, nezlede, zatürrede ve kan
tükürmede faydalıdır. Bağırsak yaralarında ÅŸifalıdır, hatminin en mühim hususiyeti iyi bir müsekkin olmasıdır.
Kullanılışı: 1 bardak kaynar suya, 10 gr ufalanmış hatmi çiçeÄŸi konur, 10 dk bekletilir, balla tatlandırılıp içilir.
Kökleri idrar söktürücü, yumuÅŸatıcı ve koruyucu, mide, bağırsak, ağız ve boÄŸaz ülserlerinde, öksürükten ileri gelen solunum
yolu tahriÅŸlerinde, öksürükte, kulunçta, baÅŸ aÄŸrısında, adet söktürücü, meniyi artırıcı olarak ve felce karşı, solunum yolu
nezlesinde, soÄŸuk algınlığında, mide ve bağırsak iltihaplarında. BronÅŸit, göÄŸüs nezlesi, göÄŸüs iltihabında hatmi kökü,
ebegümeci, menekÅŸe, sığır kuyruÄŸu karıştırılır. HaÅŸlama yapılıp içilir. Balgam söktürmek için çiçeÄŸi sigara gibi sarılıp içilir.
Hatmi ÅŸurubu boÄŸaz iltihaplarına, bronÅŸite, öksürüÄŸe, boÄŸmaca ve nezleye iyi gelir. Kök, yaprak, çiçek hepside aynı maksatla
kullanılır. Yalnız kökleri etki bakımından daha güçlüdür. Hatmi köklerinin içerisinde çok miktarda helme maddesi vardır. Bu
sebeple iltihap reaksiyonlarını azaltır ve bronÅŸ salgı bezlerinin refleksini zayıflatır, bunun neticesinde öksürük nöbetleri azalır
ve iltihaplı azaya sükunet gelir.
Kullanılışı: 1 bardak suya, 1 kaşık ince kıyılmış kök konur, 1-2 saat bekletilir, süzülür, ÅŸekerle tatlandırılır, 1 günde tüketilir
veya kök toz haline getirilir, günde 3 defa 2-5 gr içilir.
Yaprakların haÅŸlaması ishali önler.
Hiçbir zararlı madde taşımadığından tehlikesiz bir ilaçtır.
Haricen: Cilt yaralarında haşlanan suyu ile, yumuşatıcı, koruyucu ve yara iyi edici olarak pansuman halinde kullanılır. Abse,
dolama ve kan çıbanlarının tedavi-sinde lapa halinde konulur. Ağız ve boÄŸaz ülserinde diÅŸeti iltihabında, pamukçukta, solunum
yolu tahrişlerinde, yumuşatıcı, koruyucu ve yara iyi edici olarak gargara şeklinde kullanılır. Sirke ile kaynatılıp gargara yapılırsa
diÅŸ aÄŸrısını geçirir. Sıcaktan ve soÄŸuktan meydana gelen aÄŸrılarda lapası konulur. HaÅŸlanan suyuna biraz oksijenli su ilave
edilip gargara yapılırsa boÄŸaz yollarındaki iltihapları geçirir.
Rahim hastalıklarında fitil yapılıp rahme konulursa faydalı olur. Haşlanan suyu bağırsak iltihaplarında lavman şeklinde
kullanılırsa iltihabın çabuk geçmesini saÄŸlar.
DiÅŸetleri ÅŸiÅŸmesinde çiçeÄŸi kaynatılıp gargara yapılır. BoÄŸaz aÄŸrılarında çiçeÄŸi lapa haline getirilir, boÄŸaza sarılır. Hatmi
yapraklarının haÅŸlanması ile elde edilen su ile gözlere pansuman yapılırsa gözleri kuvvetlendirir, göz kanlanmasını geçirir.
Hatmi Tohumu: Hatmi tohumu toz haline getirilip yenilirse böbrek taÅŸlarını eritir.
Tohumu toz haline getirilir, sirke ile karıştırılır, vücut ve yüzdeki lekelere sürülür, bir müddet güneÅŸte oturulur, sonra ovalanıp temizlenirse faydalı olur.
