ÇEKEM
Latince Adı: VISCUM ALBUM
DiÄŸer Ä°simleri: GÖKÇE,BURÇ,ÖKSEOTU.
ÇEKEM, GÖKÇE, BURÇ, ÖKSEOTU
VISCUM ALBUM L.
(Loranthaceae-fam)
BulunduÄŸu Yerler: Meyve ve geniÅŸ yapraklı aÄŸaçların dallarında bulunur.
Yapısı: Adeta kürevi koronlu, küçük, daima yeÅŸil olan bitki, köke benzer yapısı sayesinde, yarı asalak halde meyve
ve diÄŸer aÄŸaçların dallarına musallat olarak yetiÅŸir. Sapı 50 cm kadar yüksekliÄŸe ulaÅŸabilir, yaba ÅŸeklinde dal salar.
Yapraklar soluk yeÅŸil, derimsi, karşılıklı ters yumurta ÅŸeklinde, geniÅŸ mızrak biçimiyle dar mızrak arasıdır. Üstteki
yapraklar gövdeye bitiÅŸiktir. Bitki iki evciklidir. Çiçekleri bir cinsiyetli olup (5-6) kadarı bir arada olmakla beraber dal diplerinde bulunurlar.
Meyve; yuvarlak, sulu bir çekirdekli yalancı çileÄŸe benzer, 8-10 mm. Çapında bezelye tanesi büyüklüÄŸündedir.
Meyveler önce yeÅŸil, olgunlaşınca beyaz veya saydamdır.Mart-Nisan aylarında çiçek açar.
Kullanılan Kısımları:
Yaprakları ile körpe dallar; iÄŸne yapraklı aÄŸaçlarda yetiÅŸenler Eylül ayından Mart ayına kadar olan devrede, 25 cm.
alttan kesilir. Temizlendikten sonra gölgede veya 45 dereceye kadar sıcaklığı olan fırınlarda kurutulur. Kuru çekem
yeÅŸilımtırak sarı renkte, kokusuz, az buruk tattadır. %12 kadar rutubete müsaade edilir. Kağıt veya kenevir
torbalarda yada balya halinde paketlenir. Gölgede, kuru ve havadar binalarda muhafaza edilir.
Kimyevi Terkibi: Uç kısımlar % 30 kadar (a-pinen, limon, borneol, bornilasetat, kadinen, silvestren, dipentetn,
bileÅŸik esterler ve serbest alkollerden ibaret) eterik yaÄŸ; reçineler, madeni tuzlar, B, C, K vitaminleri, provitamin A,
tanenler, acı maddeler, pinikrin, pinisikrin vs. ihtiva eder.
Hangi Hastalıklarda Kullanılır: Kan basıncını (tansiyon) hissedilecek derecede düÅŸürür. Kan dindirici etkiye
sahiptir. Sinir sistemi hastalıklarında (genellikle sara hastalığının bazı ÅŸekillerinde) yardımcı ilaç olarak kullanılır. HuÅŸ aÄŸacından toplanan çekemde yukarıdaki hastalıklardan baÅŸka, çocuklarda görülen sipastik durumlar, baÅŸ aÄŸrısı,
nevralji, rahim kanamaları, devamlı ve ağrılı adet kanamaları ve burun kanamalarında tedavi edici etkiye sahiptir.
Halk tebabetinde; irade dışı titreme, dalakta meydana gelen hastalıklar, emzikli annelerde meydana gelen süt
yetersizliÄŸi vs. de kullanılır. Meyveler; baÅŸ dönmesi, boÄŸmaca, ÅŸiÅŸlikler ve urlara uygulanır.
Kullanılışı: Bir çorba kaşığı ince kıyılmış çekem yaprağı 0,5 lt. suda 10 dk kaynatılır. Süzüldükten sonra günde 3
defa yemeklerden evvel 1 kahve fincanı alınır. Meyvelerden de yemek sonraları 1-2 adet az su ile alınır.
Yan Tesirleri:
-Zehirli olduğundan devamlı alınmamalıdır.
-Dimağı uyuşturur, adale kuvvetini zayıflatır.
